II. Abdülhamit Döneminde Açılan Bira ve Rakı Fabrikaları – Olaybende

II. Abdülhamit Döneminde Açılan Bira ve Rakı Fabrikaları

II. Abdülhamid, Osmanlı İmparatorluğu’nun 34. padişahı ve çöküş sürecindeki devlette mutlak hakimiyet sağlayan son padişah. Tahtta kaldığı yıllarda imparatorluk dağılma dönemini yaşadı; başta Balkanlar olmak üzere çeşitli bölgelerde çıkan isyanlara ve Rusya İmparatorluğu’na karşı kaybedilen 93 Harbi’ne tanıklık etmiştir. Tarihçiler tarafından Osmanlı’nın son gerçek padişahı olarak adlandırılır sonra padişahların İttihat Terakki ve Yabancı devletlerin isteği doğrultusunda hareket ettikleri söylenmektedir.

Osmanlı’da ülkeye giren her yeni şey Şeyhülislam fetvasıyla girerdi. Padişahın ve Şeyhülislam’ın haberi olmadan fabrika kurulamazdı. Bu da demek oluyor ki 1890 yılında açılan Bomonti Bira Fabrikası Şeyhülislam ve II.Abdülhamit‘in talimatıyla gerçekleşti. Bomonti bira fabrikası, adını İstanbul’un en eski semtlerinden birine vermiş olup, Türkiye’de modern bira üretim tekniği ile imalata başlamış olan ilk bira üretim tesisidir.

İsviçreli Bomonti kardeşler tarafından 1890 senesinde Feriköy‘de kurulan fabrika, 1938 yılında tekele geçmiştir.1902 yılında işletmelerin bugün İstanbul tekel bira fabrikası, eski adıyla bomonti bira fabrikasının bulunduğu yere naklettiler. 1912’de bomonti ve rakipler olan nektar şirketler birleşerek bomonti- nektar birleşik bira fabrikaları şirketini kurdular. Bomonti bira fabrikasıyla elde edilen vergilerden memnun olan Osmanlı, 2. bira fabrikasının (Olimpos Bira Fabrikası) 1892 yılında Selanikte açılmasına izin verdi.

Osmanlı’da İlk Rakı Fabrikası da II. Abdülhamid döneminde açılmıştır. Osmanlı’da bira üretim miktarıyla ilgili ilk bilgi 1896 yılına aittir.Bu bilgiye göre bira üretimi 1,2 milyon litredir. Hızla arttığı görülen üretim 1913-1914 yılında 9,9 milyon litredir. Türkiye Cumhuriyet döneminde bu rakama ancak 1940’lı yıllarda ulaşılmıştır.